![](https://blogger.googleusercontent.com/img/b/R29vZ2xl/AVvXsEg7yX6hVvg2J3CXvpyQwZQotLhoqbtC7lGHa3pzgut-jo27KQhpog5RvGW_-qOw2L-gTDk3-udYLmQ5JdGipKDzMZR9qpysEOCf0t8nZ905nsFxgyj9ClOb8lZsE7vfAngVOnwBIuUaWM8w/s320/social-evolution.png)
فاضل وتی عھد ءِ ھما یکیں شاعر اِنت کہ آئی ءَ ھر بنگپانی سرا گال کماتگ۔ چاگرد بہ بیت یا راجی زند، آیوکیں وھد ءِ ھما جنجال کہ آیوکیں وھد ءَ راج گوں آھاں دوچار کپگی بیتگ، تہ فاضل ءَ گُشئے ڈاہ داتگ ءُ راج ءَ ھمے جنجالانی نشوندھی کُتگ۔ فلسفہ بہ بیت یا اے جھان ءِ جدلی راستی، سائنس بہ بیت یا ھما وھد ءِ سامراجی تب ءِ بنیاد ءَ ردوم گروکیں رھبند ، فاضل ءَ پیش ءَ ڈاہ داتگ۔ نشوندھی کُتگ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
ھیگل گُشیت کہ جھان جدلی رھبندانی سرا زندگ اِنت۔ نظامانی بیگواھی ءِ آسر ءَ نوکیں نظام ردوم گِر اَنت۔ کائنات ءِ ھر چیز ، یا انسانی سماج چر اے بدلی ءُ پُرشت ءُ پروشی عملاں رک اِت نہ کنت۔ نظام سر نگون بنت،اے جدلی نظام انسانی زند ءِ سرا ھم اثر انداز بیت، زند مرگ ءِ یکشلیں ابدمانی ءِ نیمگ ءَ کِنزان کنت۔آخر انسان فناہ بیت ،، ھمے جدلی راستی اَنت کہ فاضل ایشاں وتی رنگ ءَ بیان کنت۔ البت مارا فاضل ءِ شاعری ءِ زاھری شکل ناں بلکیں اندری راستی ءُ نشون زانگ لوٹ اَنت۔ ھیگل ءُ فاضل ءِ بس فرق ایش اِنت کہ یکے رم نویس ءُ دومی شاعر۔ پمیشا فاضل ھمے راستیاں شعری سنچانی تھا بیان کنت۔۔۔۔۔۔ فاضل گُشیت۔
امر اِنت شاھیں کردگار ءِ چیر ءُ سر بسیار کنت
نوجوان ءُ نوگلاں گوں نوک حاصلاں اوگار کنت
ھستی مند ءُ تندرست ءُ جان سختاں بیمار کنت
کم تمیز ءُ عرض منداں لائق ءُ نامدار کنت
بوری واندکاراں گدا ءُ سد پیادگ سوار کنت
نوجوان ءُ نوگلاں گوں نوک حاصلاں اوگار کنت
ھستی مند ءُ تندرست ءُ جان سختاں بیمار کنت
کم تمیز ءُ عرض منداں لائق ءُ نامدار کنت
بوری واندکاراں گدا ءُ سد پیادگ سوار کنت
ھلکھے سوچیت ءُ ویرانیں دھے گُلزار کنت
بیگناھے ءَ را دست ءِ ظالمے سنگسار کنت
بادشاھاں سرنگون ءُ ناکساں سردار کنت
در غم ءُ شدت کلاتی واجھاں بیدار کنت
کرگزاں اندر کنار ءُ طوطیاں خاکسار کنت
واستی بیت قارون مثالے مفلسے ڈاٹار کنت
بیگناھے ءَ را دست ءِ ظالمے سنگسار کنت
بادشاھاں سرنگون ءُ ناکساں سردار کنت
در غم ءُ شدت کلاتی واجھاں بیدار کنت
کرگزاں اندر کنار ءُ طوطیاں خاکسار کنت
واستی بیت قارون مثالے مفلسے ڈاٹار کنت
ھمے ھیگلی جدلی راستیانی ڈس اَنت کہ فاضل ایشاں شاعری زبان ءَ درنگاز کنت۔
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
نوزدھمی کرن ءِ اولسر ءِ سامراجی توجیلاں فاضل ماریت۔۔ فاضل زانت کہ ادا انگریز گوں وتی پندلاں نوکیں سیمسری جوڑینگ لوٹیت۔۔۔فاضل انگریز ءِ پیدا کُتگیں جاورھالانی سرشون ءَ اے گپ ءَ الم زانت کہ ادا ٹوھیں پندلی سازگ بیئگ اِنت۔ وتگڑیں استانی یے جوڑ بیئگ ءُ بازیں راجانی وار ءُ بزگ کنگ ءُ غلام دارگ ءِ گمان فاضل ءِ ھیالانی تھا سر کشان کنت۔۔فاضل اے گپ ءَ زانت کہ انگریز اے ھنداں در کپیت، بلے انگریز ءِ جوڑینتگیں ایجنٹ ءُ ملا ادا بازیں کار زوالی کن اَنت۔۔۔۔پمیشا فاضل اے ھلک ءِ بنکی وارثاں ڈاہ دنت ءُ گُشیت۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
عاقلاں سسّا کن اِت کہ کَش اِتگ جُمپاں سرے
پہ نشان پیدا نہ بیت ماتکوہ ءُ بُرزیں تیھرے
پیسری راجاں نہ مانیت یک کماش ءُ مسترے
ناں وازدار پہ شبوّاں، مھمان ماں پُلیں پترے
موسماں ھور نہ گوارنت ماں گیابیں کور سرے
کئے بہ کنت کِشت ءُ کشاری، او دگہ چیر ءُ سرے
اپس تازی دہ سدانی زیر بار اِنت چو ھرے
آ تنک مریں کچی جلوان دیانیں ھر گورے
حاکمی دنت موجباں، ناکس ءُ بے سر درے
ھم جواب اِنت واجھاں گوں زرخریدیں نوکرے
ناں نسب داریت، ناں پُشتے، ناں کبیھیں لشکرے
کم تمیز اَنت نشتگ اَنت سرخیل کبیھیں مھتری
پہ نشان پیدا نہ بیت ماتکوہ ءُ بُرزیں تیھرے
پیسری راجاں نہ مانیت یک کماش ءُ مسترے
ناں وازدار پہ شبوّاں، مھمان ماں پُلیں پترے
موسماں ھور نہ گوارنت ماں گیابیں کور سرے
کئے بہ کنت کِشت ءُ کشاری، او دگہ چیر ءُ سرے
اپس تازی دہ سدانی زیر بار اِنت چو ھرے
آ تنک مریں کچی جلوان دیانیں ھر گورے
حاکمی دنت موجباں، ناکس ءُ بے سر درے
ھم جواب اِنت واجھاں گوں زرخریدیں نوکرے
ناں نسب داریت، ناں پُشتے، ناں کبیھیں لشکرے
کم تمیز اَنت نشتگ اَنت سرخیل کبیھیں مھتری
ادا ”کم تمیز” چو رحمان ملک ءِ وڑیں مردماں گُشگ بیت ءُ ”خاکمی دنت موجباں” چو رئیسانی وڑیں وزیر اعلیٰ آں۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
پدا گُشیت ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
کپتگ اَنت چہ تر ءُ تاب ءَ پیشی مردواریں نھنگ
گرد ءُ گولاں حملہ یے کنت بے گُشادیں کور ءُ لنگ
وار ءُ ھیران ءُ اسیر اَنت گریشگ ءِ شیر ءُ پُلنگ
شھپر ءُ شاھین نہ مان اَنت۔ زندگاں کانگاشک ءُ کنگ
گرد ءُ گولاں حملہ یے کنت بے گُشادیں کور ءُ لنگ
وار ءُ ھیران ءُ اسیر اَنت گریشگ ءِ شیر ءُ پُلنگ
شھپر ءُ شاھین نہ مان اَنت۔ زندگاں کانگاشک ءُ کنگ
فاضل ماریت کہ ادا اسلام ءِ نام ءِ سرا بازیں پندل سازی بیت۔۔ انگریز ءِ جوڑ کُتگیں ایجنٹ ءُ ملا باز مکاری کن اَنت۔ مذھب ءِ نام ءِ سرا بازیں بزگرانی ھون رِچ اَنت۔۔ او ھمے جدلی رھبند ءِ آسر ءَ پدا ھمے سامراج ءِ جوڑینتگیں مُلا ءُ مُرشد دوبر ھمایانی گُٹ ءَ لوپ بنت۔۔ پمیشا آ گُشیت
کینگ ءُ کَستاں گُسار اَنت تولگ ءُ روباہ پہ جنگ
پروشتگ اَنت زور ءُ ریاھاں شریعت ءِ بُرج ءُ النگ
پروشتگ اَنت زور ءُ ریاھاں شریعت ءِ بُرج ءُ النگ
”مارکسی فلسفہ” ءَ سرمایہ داری نظام ءِ ”جدلی” پژگرد ءَ ردوم زُرتگ۔۔اے ھما وھد اَت کہ سامراج وتی نپانی برجاہ دارگ ءَ لھتے وھد ءَ رند چو مستیں فیل ءَ دُنیا ءِ بازیں راجاں لپاشان کنت۔۔۔ ھمے پژدر ءَ مارکسزم یک انچیں لیکہے ءِ دروشم ءَ ردوم زوریت کہ رند ءَ ھمے لیکہ چاگردی زانت(سوشل سائنس) ءِ بن ھِشت جوڑ بیت۔ مارا اے گپ ءِ سرا بھیسہ اِنت کہ فاضل ءَ ناں مارکس ونتگ ءُ ناکہ کتابی صورت ءَ چوشیں لیکہے آئی ءِ دیم ءَ گوستگ۔ بلے اے فاضل ءِ زانتکاری ءُ دور چاری ءُ تحقیقی ذھن ءِ کمال اِنت کہ آئی ءِ شاعری ءِ تھا مارکسی رنگ ءِ جلوہ ھم درپشیت ، چوشکہ
اے جھان آلودگیں تحقیق داریت , زھر مار
نوش کنت حلوہ یکے، پہ نیش ءِ دیگر سد ھزار
نوش کنت حلوہ یکے، پہ نیش ءِ دیگر سد ھزار
ھمیش ءُ دگہ بازیں سپت اَنت کہ ملا فاضل ءَ ھما ٹوھیں فلاسفرانی کَد ءَ سر کن اَنت کہ آ فلاسفر ماں جھان ءَ لنککانی سرا ھِساب بنت۔۔۔ چوشکہ ھیگل، مارکس۔ خلیل جبران ءُ دگہ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔